محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )

1551

تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )

فب - سال چهل و يك آمده و قطعا نادرست است . در متن ما ( ص 681 ، س 2 ) « بيعت حسن اندر ماه ربيع الاوّل بود سال بر چهل و يك . . . » آمده . نادرستى متن را در سال مرگ توجيهى نمىدانم . در تاريخ يعقوبى مىگويد ( ترجمه ، ج 2 ، ص 154 ) : « حسن بن على در ماه ربيع الاول سال 49 وفات كرد » . در اسد الغابه آمده است كه ( ج 2 ، ص 15 ) : در سال وفات او اختلاف است ، گفته شده است در سال 49 ، يا 50 و يا 51 . ص 687 ، س 6 : پذيرفتن نسبت زياد از سوى معاويه تا او را زياد بن ابى سفيان بخوانند ، به روايتى دلنشين و خواندنى در تاريخ يعقوبى آمده است كه آن را مىآورم ( ترجمه ، صص 47 - 146 ) : « . . . ابو مريم سلولى پيش آمد و گفت : من از گواهى على اطَّلاعى ندارم ، ليكن من در طائف شراب فروش بودم ، و ابو سفيان در بازگشت از سفرش گذارش بر من افتاد . پس خورد و آشاميد و سپس گفت : اى ابو مريم ، غريبى به درازا كشيده ، آيا زناكارى به دست مىآيد ؟ گفتم : جز كنيز بنى عجلان را براى تو پيدا نمىكنم . گفت : با وجود درازى پستانها و بدبويى زير بغلش ، همان را نزد من آر . پس او را نزد وى آوردم و با او در آميخت ، و سپس نزد من بازگشت و به من گفت : اى ابو مريم ، آب پشتم را چنان كشيد كه آبستنى در چشمش برق زد . پس زياد گفت : ما ترا براى گواهى آورده ايم نه براى دشنام دادن . گفت : حق را چنان كه بوده است مىگويم . پس معاويه شهادت وى را امضاء كرد . . . » ص 696 ، س 15 : در متن ما از چهار همسر معاويه ياد مىكند ولى سه تن را نام مىبرد . در متن تاريخ طبرى ( ج 7 ، صص 205 - 204 ) ، و نيز الكامل ( ج 5 ، ص 10 ) نام همسران معاويه چنين است : ميسون دختر بحدل است و فاخته و نائله ، و كتوه كه دختر قرظه است و خواهر فاخته ! در متن ما نام فاخته افتاده است . ص 700 ، س 5 : دربارهء ضبط نام حبيب بن المظاهر از ياران امام حسين روايتى ديگر هست : « حبيب بن مظهّر ، به ضم ميم و فتح ظاء معجمه بر وزن محمّد بنا بر مشهورترين اقوال در بعضى اصول با طاء مهمله هم آمده است و در السنه و كتب مظاهر مىنويسند » ( ابصار العين